از خمس بیشتر بدانید
آیا تهیه وسایل برای جهیزیه که چند سال بعد به مصرف میرسد یا کنار گذاشتن پول برای آن,از مخارج سال به شمار میآید؟ جواب: اگر تهیه ی تدریجی وسایل مرقوم ممکن نباشد؛ چ
,خمس, جهیزیه, پول,احکام اسلامی

سوال: آیا تهیه وسایل برای جهیزیه که چند سال بعد به مصرف می رسد یا کنار گذاشتن پول برای آن، از مخارج سال به شمار می آید؟ جواب: اگر تهیه ی تدریجی وسایل مرقوم ممکن نباشد؛ چه اینکه تهیه دفعی آن مقدور نیست، وجوه جمع شده جزو هزینه سالانه محسوب می شود. (آیة الله جوادی آملی دام ظله)

سوال: اگر پس انداز فردی در بانک، شامل پول واجب الخمس و غیر واجب الخمس باشد، آیا می‌تواند هنگام استفاده از پس انداز، نیت کند که از پول واجب الخمس کم شود؟

در فرض سوال، برخی از مراجع عظام، (آیات عظام خامنه‌ای و سیستانی) می‌گویند مکلف می‌تواند با چنین نیتی؛ هزینه‌هایش را از مالی که به آن خمس تعلق می‌گیرد محاسبه کند، ولی برخی دیگر، (آیات عظام مکارم شیرازی و نوری همدانی) نیت را در این مورد کافی نمی‌دانند.

پاسخ مراجع عظام تقلید نسبت به این سوال، چنین است:

حضرت آیة الله العظمی خامنه‌ای(مد ظله العالی):

در فرض سوال اشکال ندارد.

 

حضرت آیة الله العظمی مکارم شیرازی(مد ظله العالی):

چنانچه مقداری پول مخمس با غیر مخمس مخلوط باشد، می‌توان بدون نیت از این مخلوط در موونه خرج کرد و در پایان سال با کسر مقدار مخمس اولیه، خمس مابقی را پرداخت.

 

حضرت آیة الله العظمی سیستانی(مد ظله العالی):

می‌تواند(چنین نیتی داشته باشد).

 

حضرت آیة الله العظمی نوری همدانی(مد ظله العالی):

چنانچه دو پول تفکیک شده باشند و تنها از عوائد کسب در موونه استفاده کند مانعی ندارد و الا صرف نیت کافی نیست.

 

چند استفتاء از آیة الله صافی گلپایگانی دام ظله:

سوال: آیا کتابی که مورد مطالعه قرار نگرفته، خمس دارد؟

جواب: اگر کتاب، مورد نیاز انسان و در شأن او باشد، خمس به آن تعلق نمی‎گیرد هر چند آن‎ها را در طول سال نخواند.

سوال: خانمی که مقداری طلا به او هدیه شده و الان هم از آن استفاده می‎کند، باید خمس و زکاتش را بپردازد؟

جواب: زینت‎های مذکور زکات ندارد، و اگر در حد معمول و متعارف باشد، خمس ندارد. ولی چنانچه بیش‎تر از حد معمول و شأن فرد باشد، پرداخت خمس آن واجب است.

سوال: آیا به سود پولی که در بانک سپرده گذاری شده در صورتی که خمس اصل پول پرداخت شده باشد خمس تعلق می‎گیرد؟

جواب: اگر سود به نحو مشروع باشد، هر مقدار از آن که مصرف نگردد و تا سر سال خمسی باقی بماند پرداخت خمس آن واجب است.

سوال: پولی بابت وام دانشجویی به ما داده می‎شود، آیا اگر آن را پس انداز کنیم خمس دارد؟

جواب: وام، مشمول خمس نمی‎گردد، مگر به مقداری که اقساط آن پرداخت شده و پس انداز شده باشد.

 

چند استفتاء از آیة الله مجتبی تهرانی ره:

سوال: ‌شخصی مستمری‏بگیر است. اگر از مخارج سال چیزی اضافه داشت، آیا خمس بر او تعلق می‏گیرد؟

‌باید خمس دهد.

سوال: ‌آیا مبلغ درآمد فرزندی که تحت تکفّل خانواده زندگی می‏کند و مسکن و خرج عروسی او توسط پدر و مادرش داده شده خمس دارد؟ در حالی که می‏توانند پدر و مادر خانه را کرایه دهند و مبلغش را به فرزند هبه کنند.

باید خمس ‌مبلغی که مازاد بر مخارج شخصی خودش می‏ماند را بدهد.

سوال: کارمند دولت هستم. هر ماه از حقوق من مبلغی را کسر می‏کنند که پس از بازنشستگی به من بازپرداخت نمایند. آیا به آن خمس تعلق می‏گیرد؟

بنا بر فرض سوال، پس از دریافت مبالغ مذکور چنان چه سال بر آن بگذرد باید خمس آن را بپردازد.

سوال: مبلغ دو میلیون و نیم برای سفر حج خود و دخترم کنار گذاشته‏ام. می‏خواهم خمس آن را بپردازم و پدرم نیز درمانده است. آیا می‌توانم بخشی از آن را بابت وجوهات به پدرم بدهم؟

با اذن مجتهد مانعی ندارد.

سوال: آیا به پول پیشی که برای اجاره یا رهن خانه پرداخت می‏گردد خمس تعلّق می‏گیرد؟

اگر قبلاً خمس آن را نداده باشند خمس تعلّق می‏گیرد.

سوال: شخصی می‏خواهد برای خود سال خمسی تعیین کند. آیا اموالی که دارد را باید به قیمت روز حساب کند یا به قیمت روزِ خرید؟

به قیمت روز؛ مگر آنکه قیمت آن پایین آمده باشد که می‏بایست به قیمت زمان خرید حساب کند.

 

چند سوال از آیة الله جوادی آملی دام ظله:

سوال: آیا تهیه وسایل برای جهیزیه که چند سال بعد به مصرف میرسد یا کنار گذاشتن پول برای آن، از مخارج سال به شمار می آید؟

جواب: اگر تهیه ی تدریجی وسایل مرقوم ممکن نباشد؛ چه اینکه تهیه دفعی آن مقدور نیست، وجوه جمع شده جزو هزینه سالانه محسوب می شود.

سوال: آیا اگر از پول بین سال منزلی تهیه شود که به آن نیاز است، به آن خمس تعلّق می گیرد؟

پاسخ: اگر پولِ مفروض از درآمد همان سال باشد، نه از قبل، خمس ندارد.

سوال: آیا هزینه تعمیر منزل که از پول بین سال تأمین می شود، مشمول خمس می شود؟

پاسخ: پولی که در اثنای سال، صرف تعمیرات لازم میشود، خمس ندارد.

سوال: بنده برای اجاره‌ی منزل، مبلغی را به صورت رهن، به مدت یک سال در اختیار صاحب‌خانه ‏قرار دادم. پیش از رهن، سال بر پول نگذشته بود. پس از پایان مدت رهن نیز آن پول را صرف ‏خرید مسکن کردم. آیا پول مذکور مشمول خمس می‌شود؟

پاسخ: فرض مزبور به نظر اینجانب خمس ندارد.

فرآوری: آمنه اسفندیاری 

بخش احکام اسلامی تبیان

منابع:

سایت اسلام کوئیست

پایگاه اطلاع رسانی آیة الله صافی گلپایگانی دام ظله

پایگاه اطلاع رسانی آیة الله مجتبی تهرانی ره

پایگاه اطلاع رسانی آیة الله جوادی آملی دام ظله

 

منبع : بخش دین و اندیشه آکاایران
برچسب :